Theo Kuijpers, een van de vaders van natuur- en milieueducatie is overleden. Zijn kindje verdient een mooie toekomst. Dat twitterde Hak van  Nispen afgelopen maandag. Een aantal collega's van Theo herdenken hem.

Theo Kuijpers

Makelaar en schakelaar

'Erfenis van Theo' staat er op de rug van een aantal ordners in ons werkarchief op kantoor.

Die ordners droeg Theo aan ons over toen hij een aantal jaren geleden met vervroegd pensioen ging.

De erfenis van Theo is gelukkig veel groter dan de mappen bij ons op kantoor. Ik bekeek deze week nog eens een presentatie die hij 7 jaar geleden maakte over de wenselijke en volgens hem noodzakelijke positie en rol van NMC in Utrecht. Helemaal ' nieuwe nme' !

NMC Utrecht maakt die transitie nu door en vordert goed. Van een ' goed idee op de plank' naar werkelijkheid. Dat is mooi om te zien en om mee te maken. Ook al was Theo niet meer direct aan NMC Utrecht verbonden, hij bleef het wel volgen. Sterker nog hij ging in andere verbanden gewoon door met werken aan zijn ideaal, want hij geloofde erin.

Op vrijdag 7 oktober, de dag dat velen definitief afscheid van Theo namen, was er een bijzondere en inspirerende bijeenkomst op landgoed Oostbroek in Bunnik. De vereniging Gemeenten voor Duurzame ontwikkeling en het provinciale programmateam voor NME hadden lokale bestuurders uit de provincie uitgenodigd. De bedoeling was om bestuurders en NMEorganisaties met elkaar te verbinden. Dat is gelukt! Veel bestuurlijke handtekeningen van wethouders en hoogheemraden onder een samenwerkingsverklaring. Bijna de helft van alle wethouders met Duurzame ontwikkeling in de portefeuille! Een prachtige score. We gaan door tot alle gemeenten van Utrecht met nme verbonden zijn, omdat het nodig is en omdat we daarin geloven, net als Theo.

De gastsprekers op 7 oktober waren Jan Rotmans van Stichting Urgenda en Michel Baars van ingenieursbureau Search. Wetenschapper en ondernemer. Bestuurders werden door hen opgeroepen om zich vooral te richten op het primaire proces, op faciliteren en verbinden. Theo noemde dat makelen en schakelen en bestuurders die dit pad kiezen, hebben baat bij de nieuwe NME, waar NME' ers de verbinding zoeken met duurzame burgerinitiatieven waarvan er steeds meer komen. Als nme'ers eraan werken om die initiatieven met elkaar te verbinden, wordt waarde toegevoegd. Zo krijgt de beweging van onderop nog meer massa en invloed.

Voor bestuurders en ons werkveld hadden Rotmans en Baars nog een paar opmerkingen en adviezen:

• Schaarste creëert meer draagvlak dan klimaatverandering
• Kies voor voortschrijdend inzicht en niet voor perfectie in een keer
• Doe het goed en niet minder slecht
• Denk niet 'hoe krijgen we burgers in beweging',maar laat je door burgers in beweging brengen en dat is meer dan ' we moeten het gewoon doen' . Dat betekent ONGEWOON doen. Gebruik je invloed, kennis en lef om belemmeringen voor die initiatieven te slechten b.v.

Beide sprekers gaat het om onvoorwaardelijke kennisdeling en daar was Theo ook van.

Hij deelde zijn kennis, inspireerde ons om de wereld een beetje mooier te maken en is daar volgens mij in geslaagd. Kijk hoe nu het nmewerkveld zich organiseert en hoe bestuurders Nme vaker instrumenteel gebruiken. Kom maar eens kijken in Leidsche Rijn in Utrecht bij het Maximapark. Daar verrijst binnen een paar jaar het Castellum Hoge Woerd een groot nieuw centrum waarin Nme, archeologie, theater, cultuur en allerlei andere initiatieven elkaar vinden in een duurzame aanpak waar de wereld in Utrecht een beetje mooier van wordt. Waar we ONGEWOON doen. Een hele nieuwe wijk als Leidsche Rijn moet weten wat zijn wortels zijn, vond Theo. In Castellum Hoge Woerd kom je daarover veel te weten, worden je fantasie en creativiteit geprikkeld en duurzaam ondernemerschap gestimuleerd. Theo stond hier aan de basis als pionier duurzame ontwikkeling. Hij was overtuigd dat het kon, hij geloofde erin en heeft er onophoudelijk aan gewerkt. Iets om trots op te zijn. Laten we allemaal trots genoeg zijn om ongewoon door te gaan.

Theo, een bevlogen, leuke man. We zijn hem dankbaar.

Corrie Reijnhout,

Coördinator GDO Provincie Utrecht / Hoofd NMC Gemeente Utrecht

Een harde, wat holle lach en je wist dat Theo weer in de buurt was. Weer? Ja, net zoals sommige andere veteranen in de nme was ook hij bijna altijd weer aanwezig. Goedlachs, inderdaad, en meestal weer een beetje vermanend. Druk pratend, ervaringen vertellend en ondertussen weer aan nieuwe dingen denkend. Zoals de sectie NME: samen kwamen we tot het idee: er moet iets gebeuren na de VEN want die is uitgewerkt, ik vroeg hem om eens iets op papier te zetten en er kwam een heerlijk emotioneel, wat chaotisch verhaaltje uit. Samen discussiërend, heen en weer schrijvend kwamen we tot die opvolger. Het was altijd weer een genot om met hem samen te werken, gedurende vele jaren: we voelden elkaar precies aan, waren het slechts op onderdelen oneens en kwamen zo tot iets productiefs. Weinig vermoedde ik toen dat dit ons laatste gezamenlijke product zou zijn. Maar ik weet dat hij ervan heeft genoten, met volle teugen. Zoals ik dat nu ook nog doe.

We hebben ook aan het begin van onze loopbaan - hij bij de Haagse School- en KIndertuinen Van Harry Wals en ik bij het voormalige ministerie van CRM - samen aan iets gewerkt: veldstudiecentra. Beiden vonden we dat er in Nederland een paar van die field centres moesten komen. En dus gingen we samen aan de slag om een advies van de, nu allang opgeheven, (advies)commissie voor Natuurbeschermingseducatie (CNBE) te schrijven. Ach, dat ik ambtenaar was en dus mijn eigen advies mede opstelde, kon allemaal in die tijd. NME was toen nog een beetje een old boys network en de leden van de commissie (toen ook al liefdewerk oud papier) vonden het wel prettig een tekst voorlegd te krijgen die ze konden beoordelen. Toen al genoten Theo en ik van onze productiviteit en saamhorigheid.

Ik vind dat Theo veel voor de Nederlandse nme heeft betekend. Tijdens en ook na zijn Haagse tijd, in Utrecht en dan in het bijzonder Leidsche Rijn. Ik herinner me zo goed een inspirerende VEN-bijeenkomst onder zijn enthousiasmerende leiding waarin hij vertelde hoe hij nme in dat nieuwe gebied zag en hoe hij de bewoners wilde laten meedoen.

Ja, in Theo hebben we een enthousiaste en visierijke collega en fijne vent verloren. Dat gaat me echt aan het hart.

Chris Maas Geesteranus

Dominica, 3 oktober 2011

Twinkelende ogen, vol humor, een beetje vorsend en altijd vol liefde en aandacht: Theo.

Onderwijzer, schoolbioloog, NME-er met passie voor duurzaamheid: óók Theo.

Theo was een voorbeeld, een inspirator, liep altijd voorop met ontwikkelingen in NME, hij filosofeerde, wikte en woog. Heel belangrijk daarbij, hij vergat nooit de oorsprong en hield altijd voor ogen waar we het allemaal voor doen: het jonge kind, natuur en milieu, bewoners van een wijk in Leidsche Rijn.

Ik ben er dankbaar voor dat ik met Theo heb mogen samenwerken, op veel verschillende momenten, en altijd verrassend.

Eén van de peilers onder mijn NME-bestaan is er niet meer. Maar dat wat ik van hem heb geleerd, hoop ik nog lang te kunnen toepassen.

Lydia Haafkens